SÁCH Ê-SAI (Tổng Quát)

1. Tác giả
Ê-sai là tác giả sách Ê-sai.
Tên “Ê-sai” (Isaiah / Yesha‘yahu) nghĩa là:
“Đức Giê-hô-va là sự cứu rỗi.”

Sự kiện Niên đại ước tính
Sinh khoảng 765–760 BC
Bắt đầu chức vụ khoảng 740 BC
Thời gian giảng tiên tri khoảng 740–680 BC
Qua đời khoảng 685–680 BC
Ông là một tiên tri lớn tại vương quốc Giu-đa, sống khoảng thế kỷ thứ 8 TCN, dưới các đời vua: (Ê-sai 1:1)

Ô-xia 792- 740 BC (Vua Nam triều #10)
Giô-tham 750-735 BC (Vua Na #11)
A-cha 735-715 BC (Na #12)
Ê-xê-chia 715- 686 BC (Na #13)

in bản “Các Vua Nam Bắc Triều” để tham chiếu:
https://chaungochiep.blogspot.com/2024/05/cac-vua-nam-bac-trieu_15.html
Theo truyền thống Do Thái, Ê-sai có thể thuộc dòng quý tộc hoặc hoàng gia, nên ông có ảnh hưởng lớn trong triều đình.

Ông được Chúa kêu gọi trong khải tượng vinh hiển tại đền thờ:
“Thánh thay, thánh thay, thánh thay là Đức Giê-hô-va vạn quân!”
(Ê-sai 6)

2. Đặc điểm sách Ê-sai:
Sách Ê-sai gồm 66 chương, thường được gọi là:
“Quyển Kinh Thánh thu nhỏ.”

Vì:
39 chương đầu nhấn mạnh đoán phạt (giống 39 sách Cựu Ước)
27 chương sau nhấn mạnh cứu chuộc và an ủi (giống 27 sách Tân Ước)
Chủ đề lớn

a. Sự thánh khiết của Đức Chúa Trời
Cụm từ nổi bật:
“Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên”
xuất hiện rất nhiều lần (25 lần, coi 43:3)

b. Sự đoán phạt tội lỗi
Ê-sai lên án:
thờ thần tượng
bất công xã hội
giả hình tôn giáo
lòng kiêu ngạo

c. Đấng Mê-si sẽ đến
Ê-sai được gọi là:
“Tiên tri Tin Lành của Cựu Ước”
vì ông nói rất rõ về Chúa Cứu Thế.
Các lời tiên tri nổi tiếng:
Ê-sai 7:14 — Nữ đồng trinh sẽ chịu thai
Ê-sai 9:6 — “Một con trẻ sanh cho chúng ta”
Ê-sai 53 — Người Tôi Tớ chịu thương khó
Chúa Giê-su Christ được bày tỏ rất rõ trong sách này.

d. Hy vọng phục hồi
Dù dân sự phạm tội, Đức Chúa Trời vẫn hứa:
phần sót lại sẽ được cứu
Si-ôn sẽ được phục hồi
nước Đức Chúa Trời sẽ đến

3. Bố cục sách Ê-sai
PHẦN I — ĐOÁN PHẠT & CẢNH CÁO (Ch. 1–39)

Nội dung chính:
Tội lỗi của Giu-đa
Kêu gọi ăn năn
Đoán phạt các nước
Các biến cố thời vua Ê-xê-chia
Phân đoạn:
1. Ch. 1–12: Giu-đa và Giê-ru-sa-lem
2. Ch. 13–23: Lời tiên tri về các nước
3. Ch. 24–27: Sự phán xét toàn thế giới
4. Ch. 28–35: Khốn thay cho kẻ phản nghịch
5. Ch. 36–39: Lịch sử vua Ê-xê-chia

PHẦN II — AN ỦI & CỨU CHUỘC (Ch. 40–66)
Nội dung chính:
Đức Chúa Trời an ủi dân Ngài
Người Tôi Tớ của Đức Giê-hô-va
Sự cứu rỗi
Trời mới đất mới
Phân đoạn:
1. Ch. 40–48: Giải cứu khỏi lưu đày
2. Ch. 49–57: Người Tôi Tớ chịu thương khó
3. Ch. 58–66: Vinh hiển tương lai
4. Những câu nổi bật trong Ê-sai

Ê-sai 6:8
“Có tôi đây, xin hãy sai tôi.”

Ê-sai 40:31
“Nhưng ai trông đợi Đức Giê-hô-va thì chắc được sức mới.”

Ê-sai 53:5
“Người đã vì sự vi phạm chúng ta mà bị vết…”

Ê-sai 55:8–9

“Ý tưởng Ta chẳng phải ý tưởng các ngươi…”

Ê-sai 66:13
“Ta sẽ an ủi các ngươi như mẹ an ủi con.”

5. Bài học thuộc linh
1. Đức Chúa Trời là thánh
Con người không thể xem nhẹ tội lỗi.

2. Đoán phạt luôn đi cùng ân điển
Sau sự sửa phạt là hy vọng phục hồi.

3. Chúa Giê-su là trung tâm chương trình cứu rỗi
Ê-sai nhìn thấy trước thập tự giá nhiều thế kỷ.

4. Đức tin mạnh hơn hoàn cảnh
Ê-sai kêu gọi dân Chúa tin cậy Đức Chúa Trời thay vì liên minh chính trị.

5. Đức Chúa Trời còn giữ “phần sót lại”
Dù thời đại suy đồi, Chúa vẫn có dân trung tín.

12 CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM:
1. Ai là tác giả sách Ê-sai?
A. Giê-rê-mi
B. Ê-xê-chi-ên
C. Ê-sai
D. Đa-ni-ên

2. Tên “Ê-sai” có nghĩa gì?
A. Đức Chúa Trời phán
B. Đức Giê-hô-va là sự cứu rỗi
C. Người công bình
D. Đấng chăn chiên

3. Ê-sai được Chúa kêu gọi trong chương nào?
A. Chương 1
B. Chương 3
C. Chương 6
D. Chương 12

4. Thiên sứ kêu rằng điều gì trước ngai Chúa?
A. Vinh hiển thay
B. Bình an thay
C. Thánh thay, thánh thay, thánh thay
D. Ha-lê-lu-gia

5. Sách Ê-sai có bao nhiêu chương?
A. 39
B. 27
C. 66
D. 70

6. Ê-sai 7:14 tiên tri điều gì?
A. Sự tái lâm
B. Sự giáng sinh bởi nữ đồng trinh
C. Sự phục sinh
D. Nước mới

7. Chương nào nổi tiếng nói về “Người Tôi Tớ chịu thương khó”?
A. Ê-sai 40
B. Ê-sai 45
C. Ê-sai 53
D. Ê-sai 61

8. Câu “Có tôi đây, xin hãy sai tôi” nằm ở đâu?
A. Ê-sai 1:8
B. Ê-sai 6:8
C. Ê-sai 9:6
D. Ê-sai 55:8

9. Phần nào của sách nhấn mạnh sự an ủi và cứu chuộc?
A. Ch. 1–12
B. Ch. 13–23
C. Ch. 24–39
D. Ch. 40–66

10. Ai được tiên tri là “Con Trẻ sanh cho chúng ta”?
A. Môi-se
B. Đa-vít
C. Chúa Giê-su
D. Ê-li

11. Câu “Ai trông đợi Đức Giê-hô-va thì chắc được sức mới” ở đâu?
A. Ê-sai 6
B. Ê-sai 40
C. Ê-sai 53
D. Ê-sai 66

12. Chủ đề nổi bật nhất của sách Ê-sai là gì?
A. Khôn ngoan
B. Chiến tranh
C. Sự thánh khiết và cứu rỗi của Đức Chúa Trời
D. Luật pháp Môi-se